Uitgebreide
toelichtingen over de Pianomuziek van Marc van Delft
Over de Pianomuziek van Marc van Delft
De
merendeels lyrische pianowerken van Marc van Delft [die in een pianobundel
bijeengebracht zijn die men bij de componist zou kunnen verkrijgen] zijn
ontstaan in een tijdsbestek van ca. 25 jaar.
Het eerste werk stamt uit 1975 (Prelude in A), -de componist was toen ca. 17
jaar- , de laatste werken stammen uit het jaar 2000, geschreven toen de
componist 42 jaar oud was.
Voor de lyrische pianowerken geldt dat deze alle min of meer vanuit een privé-impuls
van een meer intieme aard, als lyrische ontboezemingen zijn ontstaan, en niet
zozeer bedoeld voor de grote podia of voor het moderne-muziek-circuit. Het
gehanteerde muzikale idioom is meestal niet ‘vooruitstrevend-modernistisch’
in de zin dat getracht is om zeer moeilijke, ingewikkelde en ritmisch
gecompliceerde muziek te componeren in een Post-Weberniaanse atonale muzikale
taal. Integendeel, de componist heeft in deze muziek alleen maar zijn
aller-intiemste en tederste gevoelens van veelal een romantisch-dromerig en
weemoedig karakter trachten te verklanken, wat echter niet wil zeggen dat hij
niet heeft getracht allerlei nieuwe klankwerelden in de harmonie te onderzoeken.
Wat betreft het hanteren van in zijn ogen ‘nieuwe’ harmonieen zijn vooral de
Preludes nr. 3, 8, 10, 11 en 12 kenmerkend.
-Overigens zijn al deze werken los van elkaar ontstaan en
nooit bedoeld of gepland om als eenheid bij een concert te worden uitgevoerd,
zoals bv. met de Preludes van Chopin of Debussy het geval is.
Om
bv. alle 12 de Preludes op een concert uit te voeren zou ook misschien wat
moeilijk zijn omdat bijna alle Preludes langzaam tot zeer langzaam zijn, men zou
kunnen zeggen dat ze bijna alle een verstild en bijna meditatief karakter
hebben...
Indien
men op een pianorecital toch meerdere pianowerken van de componist uit dit boek
zou willen spelen, en om tóch enige afwisseling van snelle en langzame nummers
te hebben heeft de componist er enige werken met snelle beweging aan toegevoegd
bij de afdeling: ‘Werken met een meer
symphonisch karakter’, zoals de ‘Symphonia’ en de ‘Balkan-fantasie’.
Ook de preludes nr. 1, 2, 8 bevatten snellere passages, maar over het algemeen
zijn de pianostukken vrij langzaam en technisch wellicht niet zodanig
gecompliceerd dat zij niet door een redelijk geschoolde amateur-pianist gespeeld
zouden kunnen worden (behalve dan wellicht de al eerder genoemde snellere
werken).
Wat
betreft het muzikale idioom kan worden gezegd dat men veel invloed van het
muzikale Impressionisme in de harmonie en de pedaal-effecten aantreft.
Debussy en Ravel zijn daarbij de grote voorbeelden van de componist. In sommige
stukken kan men ook invloed van de ‘nieuwe
eenvoud’ terugvinden (Minimal-music-tendenzen, d.w.z. muziek met veel
herhalingsfiguren zoals Arvo Pärt en Gorecky ed.) zoals vooral in de werken met
een ‘treurmuziek-karakter’ en prelude nr. 5 bv. ...
De
koraal-achtige werken hebben wellicht een meer traditioneel harmonisch idioom,
-deze zijn ook veelal voor blaasorkest bedoeld (overigens zijn ook de
symphonisch-achtige werken voor blaasorkest bedoeld).
De
kracht van deze muziek ligt wellicht in de harmonie, het zoeken naar mooie en
geraffineerde akkoorden, fraaie klanken in combinatie met de pedaal-effecten
etc. Voor wie hier gevoelig voor is kan deze muziek wellicht een weldaad zijn,
voor de anderen is zij dat misschien niet.
Voor wie niet in staat is te horen welke bijzondere harmonieen zijn gebruikt is
deze muziek wellicht niet besteed.
Vermoedelijk zal dit soort muziek op de meeste waardering
kunnen rekenen bij pianisten of componisten, of althans mensen die op dezelfde
wijze als de componist op zoek zijn naar / of gevoelig zijn voor het soort
klanken en harmonieen die op de piano mogelijk zijn en die verwant zijn aan de
stemmingen en de betovering, de magie en het mysterie die componisten als
Debussy, Ravel, Sibelius, Bartok, Holst, Vaughan Williams, Skriabin en anderen
in hun piano- of orkest-werken aan het begin van de 20e eeuw wisten op te roepen
in het ‘belle Époque’, het schone tijdperk...